การศึกษาการเพิ่มร้อยละของผลผลิตในการสกัดน้ำมันหอมระเหยจากดอกจำปีสด

จำปี หรือชื่อทางวิทยาศาสตร์คือ Michelia alba DC. เป็นพรรณไม้ยืนต้นขนาดกลางที่เติบโตได้รวดเร็ว ออกดอกตลอดปีและเป็นหนึ่งในไม้ที่มีมูลค่าทางเศรษฐกิจ ดอกจำปีมีกลิ่นหอมเฉพาะตัวและถูกใช้อุตสาหกรรมเครื่องหอมจำนวนมากจึงเป็นไม้ที่เกษตรกรส่วนใหญ่ให้ความสนใจ โดยมีกลิ่นหอมเป็นเอกลักษณ์มีฤทธิ์ต่อระบบประสาท ทำให้สดชื่น ช่วยให้นอนหลับได้สนิท จำปีเป็นสมุนไพรที่มีสรรพคุณทางยาหลากหลายสามารถใช้เพื่อรักษาอาการปวดหัว, ไซนัสอักเสบ, ไอ, อักเสบ, ท้องอืด, และคลื่นไส้ได้ นอกจากนี้ยังมีการนำดอกจำปีมาสกัดเพื่อใช้เป็นส่วนประกอบของผลิตภัณฑ์มากมาย ทั้งผลิตภัณฑ์แต่งกลิ่นอาหาร น้ำมันหอมระเหย และเครื่องสำอาง ซึ่งถือเป็นการแปรรูปที่ช่วยยืดอายุ และเพิ่มมูลค่าให้กับดอกจำปีเป็นอย่างมาก น้ำมันหอมระเหยจากดอกจำปีส่วนใหญ่นิยมสกัดแบบการกลั่นด้วยไอน้ำ แต่การสกัดโดยวิธีนี้ใช้เวลาในการสกัดนาน และมีการใช้ความร้อนในกระบวนการสกัด รวมถึงการสกัดโดยการแช่ด้วยตัวทำละลาย ซึ่งอาจก่อให้เกิดตัวทำละลายตกค้างในน้ำมันที่สกัดออกมามากรวมถึงการใช้ความร้อนในการระเหยตัวทำละลาย จึงทำให้ได้สารสกัดที่ไม่ได้คุณภาพ น้ำมันหอมระเหยที่ได้มีกลิ่นไม่เหมือนดอกไม้สดก่อนกระบวนการสกัด ซึ่งสอดคล้องกับการรายงานของสำนักส่งเสริมและจัดการสินค้าเกษตร และการวิเคราะห์จุดอ่อนของประเทศไทยในธุรกิจสมุนไพรตามมุมมองของสถาบันวิจัยสมุนไพร พบว่าเทคโนโลยีการผลิตยังคงเป็นปัจจัยสำคัญที่ทำให้ประเทศไทยมีอัตราการขยายตัวในการส่งออกสารสกัดสมุนไพรต่ำเมื่อเทียบกับประเทศเพื่อนบ้านอื่นๆ เนื่องมาจากการเลือกใช้เทคโนโลยีการสกัดที่มีประสิทธิภาพต่ำ ล้าหลัง ไม่ทันสมัยทำให้อัตราการผลิตต่ำไม่เพียงพอต่อความต้องการของตลาดโลก

ดังนั้นโครงการวิจัย “การศึกษาการเพิ่มศักยภาพในการสกัดน้ำมันหอมระเหยจากดอกจำปีสด” โดยการการพัฒนากระบวนการสกัดพืชสมุนไพรไทยโดยใช้เทคโนโลยีของไหลต่ำกว่าจุดวิกฤตโดยการสกัดที่อุณหภูมิต่ำ ร่วมกับการใช้สมการของแบบจำลองทางคณิตศาสตร์ในการทำนายผลการสกัดจากตัวแปรที่เกี่ยวข้อง เพื่อลดระยะเวลาในการคัดเลือกสภาวะที่เหมาะสมในการสกัด และสามารถนำสมการที่ได้เป็นตัวแทนในกระประยุกต์ใช้กับดอกไม้ชนิดอื่นในการทำนายผลการสกัดและการปรับตัวแปรที่เกี่ยวข้องเพื่อให้ได้ร้อยละการผลิตของน้ำมันหอมระเหยปริมาณมากที่สุด และทำการเผยแพร่ในวารสารวิชาการระดับนานาชาติ เพื่อให้ผู้สนใจในการสกัดน้ำมันหอมระเหยจากดอกไม้สดได้เข้ามาแลกเปลี่ยนองค์ความรู้และนำข้อมูลที่ได้ไปใช้ประโยชน์เพื่อช่วยในการยกระดับสินค้าเกษตรของประเทศไทยให้มีมูลค่าสูงขึ้น และแก้ไขปัญหาราคาสินค้าเกษตรตกต่ำในช่วงที่สินค้าล้นตลาดต่อไปในอนาคต และสามารถนำสารสกัดน้ำมันหอมระเหยจากดอกจำปีสดที่ได้ไปพัฒนาเป็นสินค้าที่มีมูลค่าสูงชนิดอื่นๆ ต่อไปได้